My guilty pleasure: onbehoorlijk bestuur

Home > Blog

Over de bestuursrechter ben ik regelmatig teleurgesteld geweest. Lange tijd vroeg ik mij af hoe dat kwam. Het antwoord is ongemakkelijk simpel: het ligt aan mij. Ik verwacht te veel van hem of haar.

25 januari 2026 – Ray Heijder, jurist bij Ebenezer Advies

Bestuursrechters oordelen het liefst op terreinen waar zij zich comfortabel voelen. Dat is veilig. Begrijpelijk ook. Maar sommige gemeenten maken daar handig misbruik van. Sterker nog: gemeentejuristen en advocaten sturen het team Bestuursrecht en de rechter soms bewust richting die comfortzone.Ik heb besloten mijzelf aan te leren datzelfde spel te spelen — maar dan in het belang van burgers.

Zaak voor zaak

Het eerste waar ik voor moet waken, is het voorleggen van grote gehelen: samenhangende, structurele misstanden binnen gemeenten. Bestuursrechters doen daar niets mee. Niet omdat ze niet willen, maar omdat ze het niet kunnen en vooral: omdat ze daartoe niet bevoegd zijn.

Wanneer ik stuit op structureel, zaakoverstijgend onbehoorlijk bestuur (zoals bij gemeente Rheden), moet ik niet in de valkuil stappen te denken dat de bestuursrechter daar net zo verontwaardigd over zal zijn als ik.

Via de bestuursrechter kun je slechts losstaande onrechtmatigheden laten afstraffen.
Zaak voor zaak.
Griffierechtnota voor griffierechtnota.

Proceseconomie

Wat ik ook moet vermijden, is mezelf opwerpen als waker over de proceseconomie. Ik moet niet rondlopen met het ideaal om gemeenten en de Rechtspraak te sparen.

Zij klagen zelf graag over bovenmatige belasting van de organisatie en over het procesgedrag van burgers, maar doen niets om die belasting daadwerkelijk te verminderen. Waarom zou ik dan heiliger zijn dan de paus?

Ik heb het vaak genoeg geprobeerd: zoeken naar routes die voor het hele systeem de minste druk opleveren. Dat wordt niet gewaardeerd. Externe advocatuur ziet bovendien liever dat zaken zo ingewikkeld mogelijk worden. Dat brengt nu eenmaal het meeste geld in het laatje. Dat er zoiets bestaat als kernwaarden van de advocatuur, mag kennelijk het verdienmodel niet in de weg zitten.

Kevin!!!

Misschien moet ik mij meer spiegelen aan jurist Kevin Wevers uit Aalten — in gemeenteland een beruchte pain in the ass. Hij zei in 2018:

“Het is echt heel leuk om die gemeenten aan te pakken, dat is een hobby van me.”

Zal ik iets verklappen? Het wordt ook steeds meer my guilty pleasure. En als structureel onbehoorlijk bestuur ooit verdwijnt, ben ik misschien wel voor altijd mijn speeltje kwijt.